ابو القاسم سلطانى

86

دايرة المعارف طب سنتى ( گياهان دارويى ) ( فارسى )

تركيبات شيميائى : گياه داراى آنزيم‌هاى پروتئوليتيك پاپائين Papain يا Papayotin ، كيموپاپائين Chymopapain و آلكالوئيدى به نام Carpain مىباشد . پاپائين كه به‌ويژه در لاتكس ميوه نارس وجود دارد خاصيت تجزيه مواد پروتئيدى را داشته و در محيط خنثى يا كمى قليائى يا اسيدى مانند پپسين عمل مىنمايد . پاپائين مىتواند 2000 تا 2500 برابر وزن خود فيبرين خون را در مدت 4 تا 5 ساعت در حرارت 5 ، 45 درجه تجزيه نمايد . ميوه‌هاى رسيده مقدار پاپائين كمترى دارند هر يكصد گرم ميوه رسيده داراى مواد زير است . كربوهيدرات 10 گرم ، پروتئين 6 ، 0 گرم ، چربى 1 ، 0 گرم ، كلسيم 180 ميلىگرم ، فسفر 1 ، 11 ، آهن 1 ، 2 ، پتاسيم 250 ، سديم 5 ، گوگرد 03 ، 0 ، كلر 01 ، 0 ، نياسين 2 ، 0 ، ويتامين C 43 ميلىگرم ، ويتامين A 2500 واحد ، ويتامين B 1 40 ميكروگرم ، ويتامين B 2 250 ميكروگرم . زمان هضم 90 دقيقه - انرژى : 43 كالرى . برگ‌ها داراى كارپوزيد و آلكالوئيد كارپائين Carpaine و گلوكزيد Caposide و ويتامين‌هاى B و C مىباشند . آلكالوئيد كارپائين C 18 H 50 N 2 O 4 بسيار تلخ‌مزه و مصرف زياد آن باعث كند شدن ضربان قلب مىشود كه ممكن است ايجاد فلج نمايد . دانه‌ها محتوى Carpesemine و Carici مىباشند . موارد مصرف : از ميوه‌هاى نارس براى تهيه پاپائين استفاده مىشود . از ميوه گياه براى تهيه شربتهاى مسكن ، خلطآور و در موارد سوءهاضمه ، يبوست استفاده مىشود . در هند از ميوه‌هاى رسيده پوست‌كنده همراه با زيره و عصاره پوست ليموترش در موارد يبوست ، سوءهاضمه ، انگل‌هاى روده ، سيروز كبد و همراه با زيره و فلفل در بزرگى طحال مبتلايان به مالاريا استفاده مىشود . از شيرابه گياه براى هضم مواد آلبومينوئيدى استفاده مىشود . لاتكس گياه از رشد باكتريها جلوگيرى مىنمايد در موارد وجود كرم كدو ، ورم غشاء مزمن ، بزرگى طحال و در استعمال خارج در موارد لكه‌هاى پوست ، كك‌ومك ، اكزما ، چين‌وچروك صورت استفاده مىشود . از ريشه گياه به صورت جوشانده براى جلوگيرى از خون‌ريزى رحمى ، بواسير و به شكل دم‌كرده به عنوان مدر و دفع‌كننده سنگ كليه و از برگ گياه به صورت موضعى در زخم‌ها استفاده مىشود . پاپائين - به‌طور كلى پاپائين در نارسائىهاى هضمى معده و پانكراس ، كمى ترشح معده ، ورم مزمن معده ، گاستروآنتريت اطفال به مقدار 10 ، 0 تا 30 ، 0 گرم در روز به صورت كاشه ، شربت و الكسير مصرف مىشود .